Έχετε ακούσει ποτέ την αγγλική έκφραση «once in a blue moon» (μια φορά στο τόσο); Ίσως την έχετε χρησιμοποιήσει για να περιγράψετε κάτι που συμβαίνει πολύ σπάνια στη ζωή σας, όπως το πόσο συχνά αγοράζετε καινούργιο κινητό. Ωστόσο, το Μπλε Φεγγάρι δεν είναι απλώς μια γλωσσική υπερβολή, αλλά ένα πραγματικό και εντυπωσιακό ουράνιο φαινόμενο.
Τι είναι το Μπλε Φεγγάρι με Απλά Λόγια;
Ως Μπλε Φεγγάρι (Blue Moon) ορίζεται κυρίως η δεύτερη πανσέληνος που εμφανίζεται μέσα στον ίδιο ημερολογιακό μήνα. Επειδή ο σεληνιακός κύκλος διαρκεί 29,5 ημέρες —λίγο λιγότερο από έναν τυπικό μήνα— αυτή η αναντιστοιχία έχει ως αποτέλεσμα ορισμένοι μήνες να φιλοξενούν δύο πανσελήνους.
Οι Δύο Τύποι της Μπλε Σελήνης
Υπάρχουν δύο διαφορετικές προσεγγίσεις για τον ορισμό του φαινομένου:
Ημερολογιακό Μπλε Φεγγάρι: Η δεύτερη πανσέληνος μέσα σε έναν ημερολογιακό μήνα. Μερικές φορές, μια χρονιά (όπως το 2018) μπορεί να έχει δύο τέτοια φεγγάρια, κάτι που θα ξανασυμβεί το 2037.
Εποχιακό Μπλε Φεγγάρι: Συμβαίνει όταν μια εποχή τριών μηνών φιλοξενεί τέσσερις πανσελήνους αντί για τις συνηθισμένες τρεις. Η τρίτη στη σειρά ονομάζεται εποχιακό μπλε φεγγάρι (το επόμενο αναμένεται στις 20 Μαΐου 2027).
Είναι Όντως Μπλε το Φεγγάρι;
Η σύντομη απάντηση είναι όχι. Παρά το πολύχρωμο όνομά του, ο δορυφόρος της Γης θα διατηρήσει την τυπική ασημένια-λευκή ή χρυσή του απόχρωση.
Η φράση χρονολογείται από τη δεκαετία του 1500 και αρχικά περιέγραφε κάτι το αδύνατο. Ωστόσο, καθιερώθηκε με τη σημερινή της έννοια μέσα από το περιοδικό Maine Farmer’s Almanac το 1937.
Πότε μπορεί να γίνει πραγματικά μπλε;
Είναι εφικτό το φεγγάρι να πάρει μπλε χρώμα μόνο όταν η ατμόσφαιρα του πλανήτη μας περιέχει σωματίδια καπνού ή σκόνης ελαφρώς μεγαλύτερα από 900 νανόμετρα. Πρόκειται για εξαιρετικά σπάνιο φαινόμενο, όπως συνέβη το 1883 μετά τη σαρωτική έκρηξη του ηφαιστείου Κρακατόα στην Ινδονησία.
Περίγειο, Απόγειο και Μικροσελήνη: Σύγκριση Οντοτήτων
Για να κατανοήσουμε το φαινόμενο αυτής της εβδομάδας, πρέπει να εξετάσουμε την ελλειπτική τροχιά της Σελήνης. Η απόσταση δεν είναι σταθερή, επηρεάζοντας το μέγεθος που βλέπουμε από τη Γη.
| Ορολογία | Ορισμός | Απόσταση από τη Γη |
| Περίγειο | Το κοντινότερο σημείο της Σελήνης στη Γη | Περίπου 363.300 χλμ |
| Απόγειο | Το πιο μακρινό σημείο της Σελήνης από τη Γη | Έως και 406.093 χλμ |
| Υπερπανσέληνος (Supermoon) | Πανσέληνος που συμπίπτει με το Περίγειο | Εμφανίζεται 14% μεγαλύτερη |
| Μικροσελήνη (Micromoon) | Πανσέληνος που συμπίπτει με το Απόγειο | Εμφανίζεται 10% μικρότερη |
Η επερχόμενη Μπλε Σελήνη του Μαΐου θα είναι ταυτόχρονα Μικροσελήνη, φτάνοντας στη μέγιστη απόσταση των 406.093 χιλιομέτρων.
«Όταν αυτό το φεγγάρι ανατέλλει… και ο ουρανός είναι ακόμα όμορφος και μπλε, δεν χρειάζεται να ασχοληθείτε με περίεργες ρυθμίσεις, το κινητό σας θα φροντίσει για όλες τις λεπτομέρειες. Αυτή η εποχή του χρόνου είναι πραγματικά φοβερή για να βγάλετε αυτές τις φωτογραφίες της πανσελήνου.»
— Dr. Pamela Gay, Ανώτερη Επιστήμονας στο Planetary Science Institute
Παρόλο που η Σελήνη θα είναι κατά 10% μικρότερη (λόγω του Απογείου), το γυμνό ανθρώπινο μάτι δύσκολα θα εντοπίσει τη διαφορά, εκτός αν τη συγκρίνετε άμεσα με γνωστά αντικείμενα στο τοπίο σας.
Πηγή Άρθρου: Cnn.com